Oostende; De Zee – salut d’honneur Jan Hoet (1)

Om maar te beginnen met het nadeel van deze grote tentoonstelling, je hebt nog slechts tot en met 19 april. De rede is eigenlijk niet zo heel vreemd dat ‘De Zee’ dan eindigd, het weer zal beter zijn en zo komen ook de toeristen weer om te genieten van het strand.

Oostende ooit de “Koningin der badsteden” is buiten de zomermaanden niet de meest aangename stad om te verblijven. Enerzijds zijn er veel hotels en restaurants in het centrum die vooral leeg zijn, vervolgens is er veel leegstand en doen veel panden aan als vergane glorie.De zee is niet direct zichtbaar, het strand is volgebouwd met 9 verdiepingen tellende hotels die het zicht op de zee vanuit het centrum beletten. Pas als je voorbij de rij met hotels komt tref je het strand en het oneindige zicht. De belofte de Koningin der badsteden te zijn is naast snobistisch duidelijk onhoudbaar, zeker als de gure wind door de straten heen waait.

Op uitnodiging van de stad Oostende maakte Jan Hoet een tentoonstelling over de zee. Het zou uiteindelijk de laatste tentoonstelling zijn die Jan Hoet zou samenstellen. Hoet was (zeker in België) een zeer invloedrijke curator waarbij hij kunstenaars heeft groot gemaakt en volledig heeft weggevaagd. Het was onmogelijk je als kunstenaar niet op enige wijze tot hem te verhouden. Maar bovenal was hij publiekelijk bekend als een gepassioneerd voorvechter van de hedendaagse kunsten.

Dat deze tentoonstelling over de zee dus ook een afscheid is, een eerbetoon, aan Hoet. En het is dan ook van begin af aan duidelijk dat het naast een tentoonstelling als zodanig, ook gaat over de relaties die Hoet dan wel of niet aanging. Er zijn ook veel werken die ogenschijnlijk speciaal voor deze tentoonstelling gemaakt zijn door kunstenaars die veel aan Hoet te danken hebben.

Verder, zoals Hoet wel vaker de grenzen van het instituut overschreed is ook deze tentoonstelling niet alleen op de echte kunstplekken, maar door de hele stad te vinden. Het moet dan ook gezegd worden, ondanks het feit dat de hotels, de restaurants etc het opvallend rustig hebben. De route door stad voor De Zee is continue redelijk druk. Sommige locaties zoals het Ensorhuis kunnen de stroom kunstliefhebbers niet of nauwelijks verwerken. Dus soms moet je even geduld hebben of later teruggaan.

De Zee is een toegankelijke presentatie waarbij veel werken een zee tonen of duidelijk een relatie hebben met de zee. In enkele gevallen is de connectie inhoudelijker en zijn de bordjes van meerwaarde. Toch is het nergens te ver gezocht. Waar mogelijk worden combinaties dwars door de kunstgeschiedenis heen gelegd wat het geheel aanzienlijk verrijkt.

De echte meerwaarde van De Zee is vooral toch de connectie met de stad. Eerlijk is eerlijk, Oostende is niet de mooiste stad, maar leeft het wel dankzij het bezoeken van de tentoonstelling. Het is een gemiste kans om slechts op en neer naar Oostende te reizen en enkel de tentoonstelling te bezoeken. De locaties bezoeken in één dag is goed te doen, maar dan mis je wel het plezier van de wandelroute zelf die je ook wijst op andere noemenswaardige achtergronden van die route. Zelf nam ik rustig twee dagen de tijd.

Deze twee artikelen verschijnen misschien wat laat in de tentoonstelling, maar het is zeer de moeite om voor de tentoonstelling een overnachting in Oostende te doen. Zeker als het weer mee zit en ook het strand ineens een fijne dagbesteding is.

–

De route begint bij MuZee, eigenlijk de enige echt museale locatie. Hier wordt dan ook groots uitgepakt met een breed scala aan zowel kunsthistorisch belangrijke werken alsook werken van veel hedendaagse kunstenaars. Allemaal in relatie tot elkaar, er is geen sprake van een chronologisch verband. Een van de mooiste zalen is de combinatie Tuymans, Matisse en Lohous. Kunstenaars die bar weinig met elkaar te maken hebben maar prachtig samen gaan.

Het mooie van een thematentoonstelling is daarmee ook dat er een hoop werken naar boven komen van kunstenaars die je al wel kent, maar toch vreemd werk. Wie wist bijvoorbeeld van de bijna sculpturale werken van Dumas? Daar kwam nog geen verf aan te pas.

Afijn, de toon is gezet voor deel twee van Oostende…