Eindexamen Expositie; Sint Joost Breda 2026

Bij de fine art-afdeling van Sint Joost is ervoor gekozen om de eindexamenpresentatie als groepstentoonstelling vorm te geven. Verspreid door de vleugel van de academie waar deze afdeling normaal gesproken is gevestigd, wordt het werk van 31 kunstenaars (waarvan er vier kunstenaars als duo’s actief zijn) getoond. In sommige gevallen levert deze opzet interessante combinaties op. De keerzijde is dat het soms lastig is te achterhalen welk werk bij welke kunstenaar hoort. Daarnaast voelen sommige combinaties geforceerd aan en levert de onderlinge relatie tussen de werken weinig meerwaarde op. Het organiseren van een daadwerkelijke tentoonstelling tijdens een eindexamenexpositie gebeurt juist hier vaker, maar heeft tot nu toe zelden recht gedaan aan zowel de groep als geheel als aan de individuele kunstenaarspraktijken.

Wat betreft die individuele praktijken zijn er dit jaar geen duidelijke tendensen aan te wijzen. Zoals vaker bij deze academie is de groep divers en komt er geen eenduidig discours naar voren. Opvallend in dat licht zijn wel de praktijken van Dylan Eckhardt, die zich nadrukkelijk verhoudt tot een onderzoek naar het Oranjehotel in de duinen (de voormalige gevangenis waar tijdens de Tweede Wereldoorlog verzetsmensen en andere gevangenen werden vastgehouden) en Reinoud Pijnen, wiens uiteenlopende schilderijen zich expliciet verhouden tot de huidige politieke werkelijkheid. Beide kunstenaars ontwikkelen een positie die verder reikt dan de individuele leefwereld en zoeken aansluiting bij bredere maatschappelijke vraagstukken. Dat is niet vanzelfsprekend binnen deze academie, waar de aandacht vaak eerder uitgaat naar de eigen leefwereld of naar formele en materiële onderzoeken.

Het is een kanttekening die ook bij andere academies soms latent aanwezig is. Dat is opmerkelijk, omdat juist tijdens en na de coronapandemie bij veel afstudeerders een terugtrekkende beweging zichtbaar leek: weg van bredere maatschappelijke ontwikkelingen en richting een meer persoonlijke leefwereld en identiteit. In de huidige lichtingen lijkt zich echter een verschuiving af te tekenen. Bij meerdere academies zijn kunstenaars te zien die zich opnieuw nadrukkelijk tot de buitenwereld verhouden en hun werk plaatsen binnen bredere politieke, sociale of culturele vraagstukken. Of deze grotere betrokkenheid bij de buitenwereld een bredere ontwikkeling binnen de opleidingen markeert, zal de komende jaren moeten blijken.

Hier volgt een beeldverslag van wat er zoal, om uiteenlopende redenen, opviel. Zoals altijd kun je op de foto’s klikken voor een grotere weergave.