Museum van Bommel van Dam; Fantastische Wezens

Tentoonstellingen hebben geen hoogdravend concept nodig om tot de verbeelding te spreken. Ook een eenvoudig onderwerp kan een rijke gelaagdheid van mogelijkheden en perspectieven hebben. We kennen allemaal de thematische tentoonstellingen rondom alledaagse onderwerpen; vaak worden de kunstwerken dan op zo’n manier getoond dat ze illustratief worden bij het onderwerp. Maar niet hier bij Fantastische Wezens in het Museum van Bommel van Dam.

De toegankelijke samenvatting is dat eeuwenoude mythologische wezens een rol spelen in hedendaagse kunst. Denk aan het vliegende paard Pegasus, dat we zien bij Jamal Armand; ook zien we de moeder van het paard: de gorgo Medusa met haar slangenhaar bij Susanna Inglada. Maar ook mythologische wezens uit andere culturen, zoals een gigantische mega-adelaar in het werk van Alejandro Galván. Of minder concreet: Müge Yilmaz toont een sculptuur dat gaat over moederschap in de vorm van een oermoederfiguur.

Hoewel de rode draad van de mythische wezens van werk tot werk niet altijd even scherp is, is dat ook de grootste kwaliteit van deze tentoonstelling. Je zou nog heel kritisch kunnen ingaan op het onderwerp zelf. Want, het is een toegankelijk onderwerp, maar wel eentje dat niet maatschappelijk actueel of relevant is. Sommige werken verwijzen naar een postkoloniaal of genderdiscours, maar echt scherp in de tentoonstelling als geheel wordt dat niet. De vraag is of dat erg is dat een brede maatschappelijke relevantie ontbreekt. Is het feit dat deze tentoonstelling gemaakt kan worden uit totaal verschillende praktijken niet ook juist een teken aan de wand? Het is in die zin ook aan presentatie-instellingen om dit soort tendensen, die blijkbaar onder kunstenaars latent aanwezig zijn, te benoemen en naar boven te halen. In die zin is het een boeiend onderwerp en een geslaagde tentoonstelling. Iedere praktijk blijft op zichzelf staan en verrijkt zo het thema van de tentoonstelling. De vele verschillende invalshoeken maken het juist boeiend.

Geen illustraties bij een onderwerp, maar een staalkaart van verschillende kunstenaars die daar iets mee doen.