Anselm Kiefer

Anselm Kiefer is op het moment te zien in Antwerpen, daar zijn we nog niet geweest maar staat wel op ons verlanglijstje. Op dit moment presenteert Kiefer bij Gagosian nieuwe […]

Anselm Kiefer is op het moment te zien in Antwerpen, daar zijn we nog niet geweest maar staat wel op ons verlanglijstje. Op dit moment presenteert Kiefer bij Gagosian nieuwe werken. Nu zijn we meestal vrij snel positief over iets dat we aantreffen in de buitenwereld. Maar het nieuwe werk van Kiefer kan me simpelweg niet meer boeien sinds ik de docu bij Het Uur van de Wolf gezien heb. Zijn vroege werk boeit. Daar kunnen we heel helder over zijn. Zijn houten kamers, zijn landschappen met namen oftewel het bekende werk. Maar op een gegeven moment werd zijn werk flauw. Het grote formaat was meer om het iets te laten lijken dan functioneel. Ineens kwamen er “spirituele” invloeden. De Sefiroth en meer van dat soort occulte symbolen. Maar op de een of andere manier klopte het niet zei mijn gevoel. Tot voor kort wist ik niet waarom, nu wel. Hij heeft natuurlijk zijn mooie werkplek in Frankrijk. Een prachtige locatie om te werken. Dat doet hij dan ook. Maar het vreemde is, hij maakt bijna niets van zijn werk nog echt zelf. De oprechte intensiteit is er van af. Is dat ook wat je ziet als je de doeken ziet? Ik denk het wel.

De loden boeken zijn eigenlijk het laatste goede werk dat ik ooit van hem gezien heb. Eigenlijk was alles dat daarna kwam megalomaan om megalomaan te zijn, en pseudo intellectueel omdat “dat past er ook nog wel bij”. In de documantaire zie je hem met een van zijn assistenten bij een doek zitten, te bedenken welke symbolen er bij passen. Dat was voor mij het moment dat ik in eens begreep waarom dat nieuwe werk niet goed voelde. Waar zijn vroegere Hermans ook bij elkaar geraapt waren deed hij nog veel meer zelf. De associaties en de bewustheid waarmee ze geschilderd waren, die waren misschien wel verzonnen maar wel in verhouding in het totaal. Oftewel, het was geloofwaardig. Bij het werk dat hij nu maakt is die persoonlijke, authenticiteit en oprechtheid helemaal weg. Dat is niet erg, er zijn genoeg kunstenaars waarbij dat juist wel prima kan, Damien Hirst en Jeff Koons vergeef ik ze direct dat ze zelf misschien zelfs wel helemaal niets meer doen. Past perfect bij het inhoudelijke onderzoek dat er aan hun werk vooraf gaat. Hoe echter Kiefer het in zijn hoofd haalt om religie, wat bij voorbaat persoonlijk is, op zo een dergelijke onpersoonlijke manier te bewerken en vervolgens te doen alsof hij dat allemaal zelf bedenkt is zeer dubieus. Waar het bij het oude werk nog lijkt alsof ieder beeld strikt noodzakelijk is, zijn de beelden nu vrij inwisselbaar voor elkaar. Het is vrijblijvend geworden, zowel inhoudelijk als qua vorm. De elementen worden steeds hergebruikt en als willekeurig ingezet. Het gebruik van de Sefiroth is niets nieuws, maar hij blijft het maar recyclen, heeft het dan nog wel betekenis? Nee het wordt al snel leeg. Een inhoudelijke en vormelijke leegte… Jammer…

Hier onder de persfoto’s van het Gagosian. Met deze informatie in het achterhoofd, vergelijk dat eens met het echte goede werk.

Overigens, zou hij de vitrines hebben afgekeken van Hirst? Bij Damien werkte het namelijk wel.

die Sefiroth - 231x130x130cm Verbrande boeken, draad, staal, glazen discs in een vitrine van staal en glas

die Sefiroth - 231x130x130cm Verbrande boeken, draad, staal, glazen discs in een vitrine van staal en glas

Die Schechina - 455x210x210cm Beschilderde jurk, glas scherven en glazen discs in een vitrine van glas en staal

Die Schechina - 455x210x210cm Beschilderde jurk, glas scherven en glazen discs in een vitrine van glas en staal

Kaitestrom - 322x130x130cm Geplastificeerde verbande struik, oven, wassen ijsblokjes in een vitrine van glas en staal

Kaitestrom - 322x130x130cm Geplastificeerde verbande struik, oven, wassen ijsblokjes in een vitrine van glas en staal

Aratat - 290x550x230cm Negen bootjes van lood, draad, olie, acrylverf, shellak, klei op canvas in een vitrine van glas en staal

Aratat - 290x550x230cm Negen bootjes van lood, draad, olie, acrylverf, shellak, klei op canvas in een vitrine van glas en staal

Flying Fortress - 240x430x230cm Vliegtuig motor, lood, olie, acrylverf, shellak, klei op canvas in een vitrine van glas en staal

Flying Fortress - 240x430x230cm Vliegtuig motor, lood, olie, acrylverf, shellak, klei op canvas in een vitrine van glas en staal

San Loreto - 470x560cm Olieverf, acrylverf en shellak op canvas

San Loreto - 470x560cm Olieverf, acrylverf en shellak op canvas

Winterwald - 332x576cm Olieverf, acrylverf, shellak, as, stukjes struik, neptanden en nep slangenhuid op canvas in vitrine van staal en glas

Winterwald - 332x576cm Olieverf, acrylverf, shellak, as, stukjes struik, neptanden en nep slangenhuid op canvas in vitrine van staal en glas

Fitzcarraldo - 332x768cm Olieverf, acrylverf, shellak, as, stukjes struik, was, kunststof tanden, lood met roest op canvas in vitrine van glas en staal

Fitzcarraldo - 332x768cm Olieverf, acrylverf, shellak, as, stukjes struik, was, kunststof tanden, lood met roest op canvas in vitrine van glas en staal